İsveç Dışişleri Bakanlığı, İran’daki artan güvenlik riskleri nedeniyle ülkeye tüm seyahatleri yasakladı ve ülkede bulunan İsveçlilere derhal ayrılma çağrısı yaptı. Bu karar, Ocak 2026’daki son gelişmelerle birlikte Tahran’daki kitlesel protestolar ve rejim karşıtı gösteriler sırasında geldi.
İsveç Başbakan Yardımcısı Ebba Busch, İran halkının “özgürlük mücadelesi”ni desteklediklerini açıklayarak, mollaların insan haklarını hiçe saydığını kınadı. “İran halkının cesur özgürlük mücadelesinin yanındayız. Mullalar bir kez daha insan haklarına saygısızlık gösteriyor,” diye X hesabından yazdı. Busch, rejimin “ellerinde kan” olduğunu belirterek, uluslararası topluma İranlılara destek çağrısı yaptı.
İran halkının cesur özgürlük mücadelesinin arkasındayız. İran’daki mollalar bir kez daha insan özgürlüklerine ve haklarına duydukları küçümsemeyi gösteriyorlar. Ancak özgürlük çığlığı susturulamaz. Adalet arayışı bastırılamaz. İran’daki İslam rejiminin elleri kanla kaplıdır. Tarihin hükmü, baskıyı meşrulaştıranlar hakkında sert olacaktır. İran halkının özgürlük özlemi, hepimizin birleşik desteğiyle karşılanmalıdır.
Protestolar ve uluslararası gerilim
İran’da son 9 günde en az 29 kişi öldü, 1200’den fazla kişi gözaltına alındı; Tahran Grand Bazaar’da büyük kalabalıklar rejime karşı sloganlar attı. Hükümet, protestolara sert müdahale ederken, İsveç Dışişleri İran Büyükelçisi’ni çağırarak ihlalleri protesto etti.
İran Savunma Konseyi, İsveç gibi ülkelerin açıklamalarını “düşmanca eylem” olarak nitelendirerek misilleme uyarısı yaptı. Bu, Haziran 2025’teki İsrail-İran çatışması sonrası kurulan konseyin ilk sert tepkilerinden biri.
İsveç’in diplomatik adımları
Dışişleri Bakanlığı, 12 Ocak’ta seyahat uyarısını “tüm seyahatlere karşı” seviyesine yükseltti; uyarı süresiz geçerli. Bu, İsveç’in İran’a yönelik genel politikasında insan hakları, terör (IRGC) ve nükleer tehdit vurgusunu yansıtıyor.
Protestocuların sesi bastırılamaz diyen İsveç, AB yaptırımlarını destekliyor ve rejim değişikliği için diplomatik baskıyı artırıyor.
